Soạn ngày 14 tháng 08 năm 2011 Dạy ngày tháng năm
Cụm tiết PPCT : 1-2 Tiết PPCT : 1
CHƯƠNG 1: VEC-TƠ
BÀI 1: CÁC ĐỊNH NGHĨA
I/ MỤC TIÊU
1/Về kiến thức: Nắm được định nghĩa và các yếu tố liên quan đến vectơ
Biết dựng 1 vectơ bằng vectơ cho trước và có điểm đầu cho trước
2/Về kĩ năng: Xác định phương, hướng,độ dài, vẽ vectơ bằng vectơ cho trước
3/ Về thái độ: Tính cẩn thân, chính xác, khoa học
II/ CHUẨN BỊ
+ Học sinh : SGK , thước kẻ , compa .
+ Giáo viên :Thước, bảng phụ , phiếu học tập,…
III/ TIẾN TRÌNH BÀI HỌC
1/ Ổn định lớp:
Lớp 10C10 : Sĩ số : Vắng :
Lớp 10C13 : Sĩ số : Vắng :
Lớp 10C14 : Sĩ số : Vắng :
Lớp 10C15 : Sĩ số : Vắng :
2/ Kiểm tra bài cũ : Không kiểm tra.
3/ Nội dung bài mới :
Hoạt động của GV và HS
Nội dung

Hoạt động 1: Hình thành khái niệm
Cho học sinh quan sát hình vẽ SGK .
+ Tàu A và tàu B chuyển động theo những hướng nào ?
+ Vận tốc tàu được biểu thị bằng mũi tên , so sánh vận tốc của hai tàu ?
H: Theo dõi, xem hình, thảo luận và rút ra kết luận.
Chỉ hướng của chuyển động
+ Mủi tên của tàu B dài gấp đôi mủi tên của tàu A => Vận tốc tàu B gấp đội vận tốc tàu A .
G: Hãy cho biết vectơ là ?
+ đoạn thẳng có hướng.
+ điểm Đầu
+ điểm Cuối
Nêu lại định nghĩa .
*Cho 3 điểm M, N, P phân biệt và thẳng hàng , ta xác định được bao nhiêu vectơ có điểm đầu và điểm cuối lấy từ các điểm đã cho ?
+ Các nhóm thảo lận và trả lời .
Hoạt động 2: Giới thiệu véctơ cùng phương, cùng hướng , ngược hướng
+ Đường thẳng qua A và B được gọi là giá của véctơ đó.
+ Cho học sinh xem bảng . Nhận xét vị trí tương đối của các giá của các cặp véctơ đã cho..
H: Quan sát kết luận học sinh phát biểu khái niệm vectơ cùng hướng, ngược hướng.
Giới thiệu véctơ cùng phương
Nhận xét hướng của cặp véctơ cùng phương trên
+ Cho học sinh xem bảng phụ :
Xét xem phát biểu nào sau đây đúng :
Hai véc tơ đã cùng phương thì phải cùng hướng .
Hai véc tơ đã cùng hướng thì phải cùng phương .
Hai véc tơ đã cùng phương với vectơ thứ ba thì phải cùng hướng .
Hai véc tơ đã ngược hướng với vectơ thứ ba khác
thì phải cùng hướng .
+ GV phát phiếu học tập cho các nhóm thảo luận .
Học sinh thảo luận theo nhóm và cử đại diện phát biểu
1. S 2. Đ 3.S 4. Đ
Các nhóm thảo luận , và lên bảng trình bày cách vẽ .
Cho HS làm ví dụ.
Các nhóm thảo luận và trả lời .
a)
và
cùng độ dài .
b)
và
cùng hướng , cùng độ dài .
I Khái niệm véctơ
Định nghĩa: Véctơ là một đoạn thẳng có hướng, tức là đoạn thẳng có phân biệt điểm đầu và điểm cuối .
A B
Vectơ có điểm đầu A, điểm cuối B, Ký hiệu

+ Cho hai điểm A, B phân biệt ta xác định được 2 vectơ :
và

+ Nếu A trùng B , ta gọi
hoặc
là vectơ không .
+ Để thuận tiện ta có thể ghi
,
,
…..

II Véctơ cùng phương, cùng hướng .
Cho vectơ
(khác
)
Đường thẳng AB được gọi là giá của vectơ
.
Định nghĩa : Hai véctơ được gọi là cùng phương nếu giá của chúng song song hoặc trùng nhau.
+ Nếu hai vectơ cùng phương thì chúng cùng hướng hoặc ngược hướng .
Véctơ không cùng phương, cùng hướng với mọi véctơ .


Ví dụ : Cho tam giác ABC có M, N, P là trung điểm các đoạn thẳng BC, CA, AB . Hãy chỉ ra các vectơ
cùng hướng
.
ngược hướng




4/ Củng cố
+ Các yếu tố của vectơ
.
Điểm đầu A .
Điểm cuối B .
Đường thẳng AB là giá
Hướng từ A tới B .
Độ dài AB = |
|
+ Nhận biết được hai véctơ cùng phương, véctơ cùng hướng, hai véctơ bằng nhau .+ Biết dựng điểm A thoả
.
H1: Làm bài tập 1 SGK (1a,1b đúng)
H2: Tìm các vectơ cùng phương, cùng hướng trong hình 1.4 SGK
H3: Cho hình vuông ABCD cạnh